Oordelen die een dementierelatie uiteen laten vallen

Harald Borjans Dementiezorg Leave a Comment

Oordelen die een dementierelatie uiteen laten vallen

De manier waarop we met elkaar omgaan kan ons samen sterker maken, maar kan ons evenzeer verzwakken.
Oordelen die een dementierelatie uiteen laten vallen

De manier waarop we met elkaar omgaan

De manier waarop we met elkaar omgaan kan ons samen sterker maken, maar kan ons evenzeer verzwakken. Hoe meer waarde ik aan mijn eigen gedachten en oordelen hechtte, alsof het feiten over de ander waren, hoe meer ik mij verwijderde van hoe hij werkelijk was. In plaats daarvan had ik te maken met een vertekend beeld van hem, een slechte weergave van degene die met mij een dementierelatie was aangegaan.

Deze manier van denken bezorgde me telkens pijn wanneer Dorien weer naar haar concertkaartjes informeerde.

Dorien zei wel eens. “Lieverd, we moeten kaartjes kopen voor de voorstelling van dit weekeinde. Geweldig, dat ik me er zelf weer aan herinner! Zoals gebruikelijk heeft niemand dit gedaan. "

“Geen zorgen, Dorien. Ik heb de kaartjes al voor ons bezorgd. "

"Waarom heb je me dat niet verteld? Waarom heb je het voor mij verzwegen? Het is alleen maar eerlijk dat ik het ook weet."

Een gevoel van hopeloosheid

Van binnen voelde ik me nogal gekwetst. Waarom ging ze er altijd van uit dat ik het was die iets verkeerds deed? Waarom kon ze de fout niet eens een keer in haarzelf zien?

Een gevoel van hopeloosheid overweldigde me. Wat had het voor zin? Wat had het voor zin haar te vertellen dat ik haar al drie keer over de kaartjes had verteld? Wat had het voor zin haar überhaupt aan de kaartjes te herinneren, aangezien ze zeker zou vergeten ze zelf te kopen? Dan zou ze geïrriteerd zijn dat ik ze niet voor haar had gekocht. Dit was een vicieuze cirkel. Welke kant ik ook op ging, welke slimme oplossing ik ook bedacht, we verloren beide. Aan het einde raakten we beide de verbinding kwijt.

Wie krijgt de schuld?

Wat ons ervan weerhield verbinding te maken, waren niet de kaartjes of het gebrek aan herinneringsvermogen, maar de veronderstellingen en oordelen. We gingen er beide van uit dat iemand ongelijk had en de schuld zou krijgen. Dorien nam aan dat ik gemeen was en haar niet aan de kaartjes had herinnerd of dat ik ze achter haar rug om had gekocht. Ik dacht dat ze oneerlijk was omdat ze me altijd beschuldigde van slechte bedoelingen. Ik dacht dat ze lastig deed of - in een meer verfijnde vorm van schuld opwekken die pretendeert helemaal geen schuld te zijn - dat het haar dementie was die de moeilijkheden veroorzaakte.

Ik negeerde zowel mijn eigen verantwoordelijkheid als die van Dorien voor de manier waarop we met elkaar omgingen.

Wederzijdse beschuldigingen

Wanneer je de ander ervan beschuldigt je de schuld te geven, veroordeel je elkaar uiteindelijk, waardoor er geen verbinding kan ontstaan. Je blokkeert je relatie. Je stapt eruit, je relatie raakt gefragmenteerd en afstandelijk. In een relatie kan iedereen aan deze afstandelijkheid zowel bijdragen als erdoor beïnvloed worden. Het is een vicieuze cirkel die, eenmaal in gang gezet, door gewoonte wordt voortgezet. Was het de afstandelijkheid die eerst kwam en ervoor zorgde dat je elkaar de schuld gaf en elkaar ging veroordelen? Of was het je verwijtende beschuldigingen die ervoor zorgden dat de verbinding verbroken werd? Net als bij de kip en het ei, zul je misschien nooit weten wat er eerst was.

Dorien en ik ruzieden doorgaans over de aankoop van haar concertkaartjes en andere arrangementen die haar ontgingen. Voor haar deel vermoedde ik dat ze mijn bedoelingen wantrouwde.

Argwaan en achterdocht

Deze argwaan en achterdocht is niet ongebruikelijk bij mensen met dementie, en het komt niet uit het niets. Ze hebben goede redenen om zich zorgen te maken. De scenario's kunnen van persoon tot persoon verschillen, maar gezien vanuit hun standpunt gebeuren er enkele zeer verdachte dingen: een pan vatte vlam, de kamerjas dook op in de auto, de parkiet werd roerloos aangetroffen in zijn kooi. Vanuit het perspectief van iemand met dementie klopt hier namelijk iets niet.

Wat hun betreft hebben zij er niets mee te maken, omdat ze zich niet herinneren hoe deze dingen konden gebeuren. Het moet dus de schuld van iemand anders zijn: de echtgenoot, de verzorger, het kind, de buurman. Mogelijk denken ze: “Je doet dit allemaal met opzet om me voor de gek te houden. Je doet dingen achter mijn rug. En wat heb je in vredesnaam met mijn parkiet gedaan!

Degenen van buitenaf krijgen hiervoor wellicht de schuld, worden als slecht en ongevoelig beoordeeld, en worden bestempeld als een slechte echtgenoot, domme verzorger, onverschillige zoon of een boosaardige buurman.

Hoe dan ook, degene met dementie heeft een ten grondslag liggende intuïtie dat iets niet goed is. Iets is er fout. En als er iets mis is, neig je ertoe om iets of iemand de schuld te geven.

Wordt vervolgd in de volgende tip:

Zienswijzen die verbondenheid verbreken en creëren

Bron: Dementie samen beleven

Als je een grotere woordenschat wilt opbouwen voor het benoemen van gevoelen en behoeften, kies dan boven in het menu 'downloads' de lijst(en) die je wilt downloaden. Je zult verbaasd zijn hoeveel woorden voor gevoelens en behoeften er bestaan en hoe ze je kunnen ondersteunen bij het vervullen van je taken.
Deel dit bericht met je vrienden:

Ben je nieuwsgierig naar meer inspirerende tips?

Meld je aan om wekelijks inspirerende communicatie tips te ontvangen en draag bij aan je eigen welzijn en aan het welzijn van anderen.

Je kunt je op elk gewenst moment weer afmelden of je voorkeuren wijzigen.We spammen niet! Lees ons privacybeleid voor meer info.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *